Archiwa tagu: Medjugorie

Bośniacki sen

Będąc na Riwierze Makarskiej nie sposób nie wstąpić po sąsiedzku do Bośni i Hercegowiny, miejsca gdzie Wschód spotyka się z Zachodem, gdzie obok kościołów są meczety, a obok napisów w alfabecie łacińskim te po arabsku.

Największe miasta Bośni i Hercegowiny – Mostar i Sarajewo to miasta wyjątkowe, które cały czas przypominają o wielokulturowości byłej Jugosławii, są również żywą pamiątką rozpadu tego państwa w wyniku wojny domowej, która pochłonęła wiele ofiar.

Historia

W skład państwa Bośnia i Hercegowina wchodzą dwie krainy historyczne i geograficzne: leżąca w dorzeczu środkowej Sawy i jej południowych dopływów – Bośnia (zajmująca około 80% powierzchni kraju) oraz Hercegowina – obejmująca  dorzecze Neretwy i górnej Driny.

imagesBosHer

Pierwsze wzmianki o Bośni sięgają połowy X wieku, kiedy to bizantyjski cesarz Konstantyn VII opisując te tereny użył określenia „χωρίον Βοσώνα”(gr.mała kraina Bosony). Nazwa kraju najprawdopodobniej pochodzi zatem od rzeki o tej samej nazwie w czasach starożytnych funkcjonującej pod nazwami Bossina i Bosona, które to z kolei oznaczały „płynącą wodę”.

Pochodzenie nazwy Hercegowina sięga XV wieku, kiedy to książę Bośni Stjepan Vukčić Kosača tytułując się użył sformułowania Herzog (niem. książę), tym samym obszar przez niego zajmowany, poprzez dodanie końcówki –ovina (kraj), to Herzegovina.

Po ogłoszeniu niepodległości 3 marca 1992 roku nazwa państwa początkowo brzmiała Republika Bośni i Hercegowiny, jednakże w uchwalonej trzy lata później konstytucji została ona zmieniona na obecnie funkcjonującą Bośnia i Hercegowina.

Geografia i gospodarka

Bośnia i Hercegowina jest krajem górzystym – powyżej 200 m n.p.m znajduje się blisko 90% jej obszaru. Większość terytorium obejmują Góry Dynarskie – młode góry zbudowane przeważnie z wapieni, dolomitów, łupków i piaskowców. Na granicy z Czarnogórą znajduje się najwyższy szczyt Bośni i Hercegowiny –Maglić (2 386 m n.p.m.). W górach, szczególnie w części południowej, występują liczne formy krasowe: jaskinie, jeziora i podziemne rzeki. Niewielki obszar niziny leży na północy kraju, w dolinach Sawy i jej dopływów.

Podczas tegorocznego pobytu w BiH miałam okazję odwiedzić Hercegowinę, a dokładniej Mostar i Medjugorie.

Mostar

Mostar to miejsce magiczne, ma w sobie „to coś” co pozostawia w człowieku niesamowite wrażenie. Mostar stanowi barwną mozaikę narodów, kultur i religii.

Przepływająca przez miasto rzeka Neretwa dzieli je na dwie części – wschodnią (lewy brzeg) oraz zachodnią (prawy brzeg). Część zachodnia uważana jest za chrześcijańską, natomiast wschodnia za muzułmańską.

W strukturze ludności miasta muzułmanie (uznawani w BiH za odrębną narodowość) stanowią 47% ludności, Chorwaci (w większości katolicy) to 48% ludności, natomiast reszta to Serbowie (4%) oraz inne narodowości.

W mieście można zobaczyć ślady minionej wojny – całkowicie zniszczone domy, ślady po kulach na innych. Podobno wciąż można trafić na pociski i łuski. Ogromne ilości łusek przerobionych na długopisy, wazony i pamiątki z wytłoczonymi napisami.

DSCN0044

Mostarskie Stare Miasto. Wąskie, kamienne uliczki, nad którymi tłoczą się niewielkie, kolorowe domy tureckie i zabytkowe meczety ze smukłymi minaretami, tętnią handlowym życiem. Kiedyś sprzedawano tu towary z dalekich krain, a dziś turystyczne pamiątki, w tym ludowe rękodzieło (przepiękne skórzane torebki!).

page (2)

Odrestaurowana po wojnie mostarska starówka wygląda niemal identycznie, jak za czasów Imperium Ottomańskiego. To tutaj nad brzegiem niesamowicie turkusowej Neretwy znajduje się najbardziej znany symbol Mostaru – Stary Most.

page

Oryginalny Stary Most został wybudowany z białego marmuru w 1566 roku przez tureckiego budowniczego Numara Hajrudina. Jego dzieło przetrwało 427 lat, dopóki nie runęło podczas działań wojennych w 1993 roku. Władze Bośni i Hercegowiny, przy wsparciu UNESCO (Stary Most i okalająca go Starówka są wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa), odbudowały most używając dokładnie tego samego marmuru z tego samego tureckiego kamieniołomu, którego użyto do budowy pierwszego mostu, i oddały go uroczyście do użycia w 2004 roku.

page

Z obu stron wejścia na most pilnują wieże, w których w dawnych czasach mieszkali tzw. „mostari” czyli „strażnicy mostu”, stąd też wywodzi się nazwa miasta. W późniejszych czasach wieże służyły jako magazyny amunicji.

Poruszając się po moście należy bardzo uważać – jest bardzo ślisko i łatwo o upadek.

Na moście (20 metrów ponad lustrem wody) można spotkać śmiałków, którzy za odpowiednio wysoki datek, skoczą w porywisty nurt Neretwy. Tradycja skoków zaczęła się prawie 450 lat temu, kiedy młodzi mężczyźni skakali z mostu aby udowodnić swoją odwagę.

Co roku w lipcu odbywa się miejscowy konkurs skoków. Natomiast w sierpniu 2015 roku zorganizowano tutaj zawody Red Bull Cliff Diving. Grupa czternastu najlepszych cliff diverów świata zmierzła się w Bośni i Hercegowinie po raz pierwszy.

Po lewej, islamskiej stronie Neretwy znajduje się największy meczet Hercegoviny – Karadjoz-Beg (z 1557 roku) i meczet Koškin-Mehmed Paša (z 1617), który jest udostępniony dla turystów.

page (4)

Przechadzając się klimatycznymi uliczkami starówki lub robiąc zakupy uważajcie na swoje torebki, plecaki i kieszenie. Ja akurat kupowałam lody i miło rozmawiałam ze sprzedawcą gdy poczułam w swojej kieszeni czyjąś rękę. Ręka ta okazała się należeć do około 7-letniej dziewczynki. Razem z młodszą siostrzyczką polowały na nieuważnych turystów. Całe szczęście, że wszystkie rzeczy zawsze mam w pilnie strzeżonej torebce ;)

Medjugorie

Medjugorie to miejsce kultu religijnego, cel pielgrzymek niemal z całego świata. W centrum miejscowości znajduje się kościół pw. św. Jakuba. W pobliżu miejscowości znajdują się dwa wzniesienia – Wzgórze Objawień (Podbrdo), miejsce pierwszych objawień, oraz Góra Krzyża (Kriżevac). Zbocza wzgórz są kamieniste, porośnięte niską roślinnością. W miejscach objawień ustawiono krzyże, w drodze na Podbrdo ustawiono tajemnice różańca, a na Kriżevac stacje drogi krzyżowej. W miejscach modlitwy pielgrzymi zostawiają kawałki papieru z obietnicami, prośbami, obrazki, różańce i kwiaty, czasem ustawiają małe krzyże.

DSCN0031

24.06.1981 około godz. 18.00 sześcioro młodych ludzi z parafii Medziugorje: Ivanka Ivanković, Mirjana Dragićević, Vicka Ivanković, Ivan Dragićević, Ivan Ivanković i Milka Pavlović zobaczyło na wzgórzu Crnica, w części zwanej Podbrdo, Panią z dzieckiem na ręku. Zaskoczeni i przestraszeni nie podeszli do Niej bliżej.

Następnego dnia (25.06.1981 r.) o tej samej porze czworo z nich: Ivanka Ivanković, Mirjana Dragićević, Vicka Ivanković i Ivan Dragićević poczuło silną wewnętrzną potrzebę, by udać się w kierunku miejsca gdzie poprzedniego dnia widzieli Panią, którą od razu rozpoznali jako Matkę Bożą. Do nich dołączyli Marija Pavlović i Jakov Čolo. Grupa medziugorskich wizjonerów została uformowana. Wraz z Matką Bożą modlili się i rozmawiali. Od tego dnia, razem lub osobno, mieli codzienne objawienia. Milka Pavlović i Ivan Ivanković nigdy więcej nie zobaczyli Matki Bożej.

W czerwcu 2015 Kongregacja Nauki Wiary nie uznała autentyczności objawień w Medjugorie, które może być miejscem wiary, modlitwy, pobożności, ale nie sanktuarium. Zachęca również pielgrzymów, by odwiedzając Medjugorie nie utrzymywali kontaktów z „widzącymi” i zakazuje uczestnictwa w rzekomych „objawieniach”, których nie należy uznawać za „objawienia nadprzyrodzone”.

Mi osobiście Medjugorie będzie się kojarzyło z niezliczoną ilością kramów, sklepików, stoisk. Na każdym z nich można było dostać różnego typu różańce, figurki Matki Boskiej od zupełnie malutkich po takie dwumetrowe, obrazki z papieżem (do wyboru Jan Paweł II, Benedykt XVI lub Franciszek). A dla najmłodszych poduszki i śliniaki! z Matką Boską.

page

Nie zapomnę również widoku starszych osób które wchodziły na Wzgórze Objawień na boso, po ostrych kamieniach.

Ciekawostki

To w Sarajewie od strzałów, które zabiły arcyksięcia Ferdynanda, rozpoczęła się I Wojna Światowa. W 2014 roku Sarajewo z pompą celebrowało setną rocznicę tych wydarzeń.